TARİHE DAMGASINI VURAN İPEK YOLU’NU TANIYALIM

YAHYA AKSOY

;cihanda iki ulu yol vardır;yer yüzünden ipek yolu, gök yüzünde saman yolu.;

Özbek özdeyişi

;Çıktık Horosan;dan sökün eyledik,/

Düşürdüler bizi tozlu yollara Dedemoğlu
“…Semerkand, Buhara’ da korur tarih izleri
Urumçi, Sinkiang’ ta müze saklar gizleri
Bir köprü üzerinde yolcu etti bizleri

Yazarı YAHYA AKSOY

eseri İPEK YOLU…”A.Akboğa

Yer kürenin en eski ve en önemli karayolu olan Tarihi İpek Yolu üzerinde uzun yıllar baştan sonra
kültürel araştırmalarda bulunan ve arşiv taramaları ile çok sayıda bilgi ve belgeye ulaşan, Kültür ve
Turizm Bakanlığı e.Halk Kültürlerini Araştırma ve Geliştirme Genel Müdürü Yahya AKSOY, ; Sİ-
AN DAN TİRAN;A TARİHİ İPEK YOLU; araştırmalarını kitabında ipeksi yüreğiyle ve kalemiyle
harmanladı .Ne mutlu bu harmandan nasibini alanlara .Her zaman gündemde kalan İpek Yolu;nu
bütün yönleriyle anlatan bu belgesel kaynak kitap okuyucuyu yollara düşürecek. Çin;den Orta Asya'ya,
Babil;e ve Anadolu;ya sonrada Balkanlarda Arnavutluk;a kadar Tarihi İpek Yolu&;nda okuyucuyu
heyecanlı, renkli bir yolculuğa çıkaracaktır. Kitabı eline alan bırakamayacak. Ünlü yazar
Velidedeoğlunun söylediği gibi: "İpek Yolu kitabı, al beni ve oku beni diyor.;
İpek yolu;nun tarihi, ticari, kültürel, felsefi bütün yönleriyle ve belgelerle anlatıldığı kitapta, Kültür
Bakanlığı Müsteşarı ve hocam Prof.Dr.Şerafettin Turan;ın ÖNSÖZÜ ve Gazteci yazar Saygı Öztürkun
TAKDİM yazıları ile Prof.Dr.İbrahim Agâh Çubukçunun, Dr.Yaşar Kalafat;ın ve Yazar Salim Taşçı ;nın
görüşleri yer almakta.
2009 yılında Ankara KRİPTO Yayınlarından çıkan birinci baskı kısa sürede bitince, İstanbul Boğaziçi
Yayınları tarafından 2015 yılında ilaveli ikinci baskısı yapıldı.
Yurt içinde ve dışında özellikle Türk Cumhuriyatleri ve topluluklarında büyük ilgi ve heyecanla
karşılanan ve okullarda okutulan TARİHİ İPEK YOLU kitabı, öğretmen, öğrenci, iş adamı yanında tarih
ve kültür merakı olan vatandaşlar tarafından aranmakta.İpek Yolu kitabında dünyanın yarısı
harmanlanmıştır.
Kitabı okuyan ve kendisini şükran karşıladığım ünlü şair A.A.Akboğa, kitabın içeriğiyle ilgili olarak on
dört kıta'dan oluşan bir şiir kaleme almıştır:
“O bir kültür adamı, O bir gönül adamı /O , bir seyyah, O bilge dünyayı tuttu namı
Sayısız uygarlığı okuttu han, hamamı /Yazarı YAHYA AKSOY eseri İPEK YOLU
Bozok yaylalarının bozkırların sesini /O Si-an’ dan Tiran’ a tarihin nefesini
Keşfetti yerkürenin gizli hazinesini /Yazarı YAHYA AKSOY eseri İPEK YOLU
Çin’ den Orta Asya’ ya Anadolu’ ya kadar /İnsanlık tarihine ipek ismini adar

Otantik bu destanı okuyan ancak tadar/Yazarı YAHYA AKSOY eseri İPEK YOLU
Anadolu tarihin uygarlıklar beşiği/Hititler döneminde kralyolu eşiği
Güneşin tanrısından almış sanki ışığı/Yazarı YAHYA AKSOY eseri İPEK YOLU
Eşi benzeri nadir rastlanacak konular/Yalnızca ülkemizde bunu tarih vurgular
Türklerin geçmişini gerçeğini sorgular/Yazarı YAHYA AKSOY eseri İPEK YOLU
Kazak bozkırlarını, Tiyanşan dağlarını/Cungariya kapısı, Moğol’ un bağlarını
Din ile inançların anlattı ağlarını/Yazarı YAHYA AKSOY eseri İPEK YOLU
Kalay, kurşun, porselen kervanlarla taşındı/’Deve adımlarıyla’ bu yollar çok aşındı
Doğu ile Batı’ dan süzülen bir ışındı/Yazarı YAHYA AKSOY eseri İPEK YOLU
Semerkand, Buhara’ da korur tarih izleri/Urumçi, Sinkiang’ ta müze saklar gizleri
Bir köprü üzerinde yolcu etti bizleri/Yazarı YAHYA AKSOY eseri İPEK YOLU
Kurganlar, tümülüsler, pazırık halısını/Altay göçerlerinin geçmiş yaşantısını
Gözümde canlandırdı taşın kalıntısını/Yazarı YAHYA AKSOY eseri İPEK YOLU
Semiramis’ in eşsiz yedi teras bahçesi/Kır çiçeği saklarmış o değerli bohçası
Güvercin kanadında dolaştırdı lehçesi/Yazarı YAHYA AKSOY eseri İPEK YOLU
’Köynük’ adı verilen elbise dikişini/Kırmızı ’Batatnay’ ın kadifeden işini
Çok kitaplar okudum göremedim eşini/Yazarı YAHYA AKSOY eseri İPEK YOLU
Bir nevruz bayramını, baharın şarkısını/Adem ile Havva’ nın evlenme yankısını
Kulak verip dinledim bir tarih türküsünü/Yazarı YAHYA AKSOY eseri İPEK YOLU
Samsa, hellim, sümelek nevruzun baş yemeği/Tatar , Kırgız, Kazak’ lar ’Kımız’ın ilk örneği
Usta bir elden çıkmış kutlarım bu emeği/Yazarı YAHYA AKSOY eseri İPEK YOLU
Kültürün temel taşı yalnız sana yaraşır /Kitabeler , türbeler bir tek seninle ışır
Gökteki Samanyolu adını ancak taşır/Yazarı YAHYA AKSOY eseri İPEK YOLU.”
(OXFORT Dünya Şairleri Yıllığı’ında şiirleri yer alan ve kitabımı okuyarak şiirleştiren değerli şair
A.A.Akboğa’ya, sonsuz selamlarım ve teşekkürlerimle.)
.Öğretmen yazar Mustafa Topaloğlu şöyle demekte :
“İpek Yolu, Yahya Aksoy hocamızın kitaplaştırdığı bir güzergah. Bu yoldan nice kervanlar gelip geçmiş.
Nice göç dalgaları bu yollardan göçüp gitmiş. Taa Çin’den Maçin’den gelip Anadolu üzerinden
Avrupaya uzanan kadim yol.

Yahya Aksoy elde demir asa, ayakta demir çarık yollara düşmüş.Tarihi İpek yolunda seyir seyran
etmiş. İncelemeler yapmış. Araştırmış. İzlenimlerini anlatmış Tarihi İpek Yolu’nda.
İpek Yolu eski canlılığını kaybetti. Şimdilerde tarihi ipek yolunu yeniden canlandırmak için bazı
çalışmalar yapılıyor. Tarihi ipek yolu, İpek (Demir)Yolu projesiyle yeniden eski ihtişamına kavuşacak.
Nitekim tarihi İpek (Demir)Yolu’nda ilk tren katarı yola çıktı. Haberi gazetelerden okumuşsunuzdur.
Tarihi İpek (Demir)Yolu’nda yük taşıyacak tren katarı Mersin Yenice Tren Garı’ndan hareket etti. Tren
katarı 32 konteynerden oluşuyor. Bu konteynerlerde tarımsal ürünler ve inşaat malzemeleri
bulunuyor.
Bu tren katarı 7 gün içerisinde Gürcistan ve Azerbaycan’a uğrayıp Türkmenistan’a ulaşacak.
İlk sefer olması nedeniyle Yenice’de bir tören düzenlendi. Treni uğurlama törenine TCDD Taşımacılık
Genel Müdürü Veysi Kurt, Kazakistan Demiryolları Multimodal Taşımalar Müdürü Nurzhan
Alpyspekov, Arkas Lojistik Genel Müdürü Onur Göçmez katıldı.
Tarihi İpek (Demir)Yolu’nda ilk ihracat treni olması bakımından bu çok önemli. İhracatın gelişmesinde
hızlı taşımacılık ön plandadır. Hızlı ve seri taşımacılık sanayiciler ve ihracatçıların işini kolaylaştırır. Kim
bilir, ilerde İpek (Demir)Yolu Çin’e kadar uzanır. Kara tren oralara kadar gider, gelir.
Ben inanıyorum ki bu haber Yahya Aksoy hocamızı çok sevindirmiştir. Kendisini selamlıyorum.”
Türkmenistan Devlet Başkanı Sayın G.Berdimuhammedow tarafından yazılan ve 2017 yılında basılan
300 sayfalık "TÜRKMENİSTAN-BÜYÜK İPEK YOLU'NUN YÜREĞİ" Albüm kitabı'nın önemi, özellikleri ve
kültür dünyasına yapacağı değerli katkılar,23 Kasım 2017 günü Ankara Gazi Üniversitesi Rektörlük
binası salonunda yapılan toplantıda, tarihe ışık tutan önemli bir kaynak eser olarak Türkiye'de ilk defa
tanıtıldı.
Toplantıya,Türkmenistan'ın Ankara Büyük Elçisi İşankuli Amanalyev,TÜRKSOY Genel Sekreteri Düşen
Kaseinov ( Kazakistan Eski Kültür Bakanı),Cumhurbaşkanlığı Başdanışmanı Yalçın Topçu,
Türkiye-Türkmenistan Dostluk Derneği Başkanı Hüsyin Yücel ve Yahya Aksoy(E.KTB HAGEM Genel
Müdürü ve Si-An'dan Tiran'a Tariihi İpek Yolu yazarı) konuşmacı olarak katıldılar.
Tarih bilgisi insana heyecan, umut, merak veriri ve gezme-görme arzusu yaratır. Çok okuyan ve
gezen dünya kültür mirası ile dost olur.