-GIDA FİYATLARI ARALIKTA YÜZDE 6,2 ARTTI
-DÜNYA GENELİNDE GERİLEYEN GIDA FİYATLARI TÜRKİYE’DE İSE
ARTIŞINI SÜRDÜRÜYOR. ARALIKTA BİR ÖNCEKİ AYA GÖRE YÜZDE 6,2
ORANINDA ARTAN GIDA FİYATLARINDA 2/23 YILINDAKİ YILLIK ARTIŞ
YÜZDE 100’Ü GEÇTİ.
-TÜRKİYE’NİN BU YÜKSEK ENFLASYON SÜRECİNE GİRDİĞİ EYLÜL
2021’DE 100 LİRAYA SATIN ALINAN BİR GIDA SEPETİ İÇİN BU YIL
ARALIK AYINDA VATANDAŞLAR 670 LİRA ÖDEMEK ZORUNDA
KALDILAR.

Dünya genelinde düşmeye devam eden gıda fiyatları Türkiye’de ise 43 aydır
aralıksız artıyor. Aralıkta gıda fiyatları bir önceki aya göre yüzde 6,2 oranında arttı.
Gıda fiyatlarındaki yıllık artış ise 2023 yılı sonunda yüzde 100,2 olarak gerçekleşti.
Birleşik Kamu-İş Konfederasyonunun Ar-Ge birimi KAMUAR, fiyatlarını
Ankara’daki marketlerden düzenli olarak derlediği ve halkın en fazla tükettiği 64 temel
gıda maddesinden oluşan bir sepeti esas alarak hazırladığı gıda fiyatları endeksinin
Aralık 2023 sonuçlarını açıkladı.

YOKSULARIN HARCAMASININ YÜZDE 35,8’İ GIDA
TÜİK’in en son açıkladığı tüketim harcamalarıyla ilgili istatistiklere göre en
zengin yüzde 20’lik kesim tüketim harcamalarının yüzde 16,6’sını, en yoksul yüzde
20’lik kesim ise yüzde 35,8’ini gıda için yapıyor. Dolayısıyla gıda fiyatlarında
Türkiye’de son 43 aydır yaşanan kesintisiz artış en fazla sabit gelirli ve yoksul
kesimleri olumsuz etkiliyor.
AÇLIK RİSKİ ARTIYOR

 

Yanlış ekonomik politikaların gıda fiyatlarında tetiklediği artış, ülkedeki açlık ve
yoksulluk riskini giderek daha da büyütüyor. İktidarın, ancak seçimden sonra zımnen
“akıl dışı” ilan ettiği ekonomi politikalarının faturasını yoksullar, sadece gıdada değil
diğer harcamalarında da yüksek enflasyon yoluyla ödemeye devam ediyor.
Türkiye’nin, bu yanlış politikalarla yıllarca sürecek bugünkü enflasyon
sarmalına sürüklendiği Eylül 2021’den bu yana gıda fiyatları yüzde 670 oranında
arttı. Diğer bir ifadeyle Eylül 2021’de 100 liraya satın alınan bir gıda sepeti için
vatandaşlar bu yıl aralık ayında 670 lira ödemek zorunda kaldılar.

2022 yılında yüzde 179,3’e kadar yükselen gıda fiyatlarındaki yıllık artış bu yıl
haziran ayına kadar baz etkisiyle, diğer bir ifadeyle bir önceki yılın aynı aylarında
gıda fiyatlarında yaşanan artışın bu yılın aynı ayındaki artıştan yüksek olması
nedeniyle düşüş eğilimindeydi. Ancak bu yıl temmuz ayından başlayarak aylık artışlar
yeniden önceki yılın aynı ayındaki artış oranının üzerinde seyretmeye ve dolayısıyla
da yıllık enflasyon yeniden yükselmeye başladı. Haziranda yüzde 80,5’e indikten
sonra temmuzda yüzde 92,2’ye çıkan gıdadaki yıllık enflasyon, ağustosta yeniden
yüzde 100’ün üzerine yükselmişti. Eylülde yüzde 107,1’e ekimde yüzde 108,2’ye
çıktı. Kasımda yüzde 104,1’le, aralıkta da yüzde 100,2 ile üç haneli oranlarda
kalmaya devam etti.
AYLIK FİYAT ARTIŞI

Aralıkta, meyve dışındaki tüm harcama gruplarında fiyatlar bir önceki aya göre
arttı. Ekmek, pirinç, un bulgur grubu ile et-balık, süt ve süt ürünleri, yağ, sebze,
bakliyat gibi gıda maddelerinde önceki aya göre önemli artışlar yaşandı.

Ekmek, pirinç, un, bulgur fiyatları aralıkta bir önceki aya göre ortalama yüzde
4,4 oranında artarken, et ve balık grubu fiyatlarında yüzde 3.7 oranında artış
kaydedildi. Et ve balık fiyatlarında 2023 yılının tümünde yana yaşanan artış yüzde
129,8 oldu. Aralıkta önceki aya göre süt ve süt ürünleri ile yumurta grubu
harcamaları yüzde 3,2 oranında artarken, yağ fiyatlarındaki artış yüzde 2,9 olarak
gerçekleşti.
Meyve fiyatlarının yüzde 1,1 oranında gerilediği aralıkta sebze fiyatlarında, bir
önceki aya göre ortalama yüzde 29,8 oranında artış yaşandı.
Aralıkta bakliyat fiyatları yüzde 3,4, salça, zeytin, bal, çay, tuz ve benzeri
işlenmiş gıda maddelerinden oluşan diğer gıda fiyatları ise yüzde 2,4 arttı.
Vatandaşlar mevcut gıda tüketim alışkanlıklarına göre seçilen 64 gıda
maddesinden oluşturulan gıda sepetini satın alabilmek için aralıkta, bir önceki aya
göre yüzde 6,2 oranında daha fazla para ödemek zorunda kaldı.
Gıda fiyatları son altı ayda toplam yüzde 50,5 oranında artış kaydetti.
YILLIK DEĞİŞİM
Bu yıl aralıkta geçen yılın aynı ayına göre ekmek, un, bulgur, makarna
fiyatlarında yüzde 55,4, et-balık fiyatlarında 129,8, süt ve süt ürünleri ile yumurta
fiyatlarında yüzde 55,5 oranında artış oldu. Bir yıl öncesine göre yağ fiyatları yüzde
77,7 oranında arttı. Meyve fiyatları yüzde 104,9, sebze fiyatları ise yüzde 212,7 oranında artış gösterdi. Bakliyat fiyatları son bir yılda yüzde 59,4, diğer gıda fiyatları
ise yüzde 78,1 oranında zamlandı.
Döviz kuru ve tarım ürünü üretici fiyatlarındaki artışlar gıda fiyatlarındaki yıllık
artışın önümüzdeki aylarda da üç haneli oranlarda kalmaya devam edeceğine işaret
ediyor.
YILLIK ORTALAMA ARTIŞ
12 aylık ortalama fiyatlar esas alınarak yapılan hesaplamaya göre ise 2023
yılındaki ortalama gıda fiyatları 2022 yılındaki ortalamalara göre yüzde 103,5
oranında artış gösterdi.